Φοίβος Πιομπίνος

05/8/2018 | Category: Φοίβος Πιομπίνος

Ποιοι ήταν οι Βαλαάδες;

Βαλαάδες ή Βαλ(λ)αχάδες αποκαλούνταν οι ΄Ελληνες που είχαν αρχίσει να εξισλαμίζονται  κατά τα τέλη του 17ου αιώνα Ο εξισλαμισμός τους συνεχίστηκε και τον 18ο αιώνα λόγω πιέσεων των Τουρκαλβανών και του Αλή Πασά, ο οποίος μετέβαλε σε μουσουλμανικά τσιφλίκια τα χριστιανικά χωριά. Πάντως ο μεγάλος όγκος της αλλαξοπιστίας  κράτησε μετά το 1692 και πριν από το 1797.  Το όνομά τους προέρχεται ενδεχομένως από την αραβική λέξη wallah (=τον Θεό), το οποίο τους αποδόθηκε με σκωπτική διάθεση, επειδή δεν γνώριζαν παρά ελάχιστες τουρκικές λέξεις, αφού παρέμειναν μέχρι τέλους σχεδόν αποκλειστικά ελληνόφωνοι. Οι ίδιοι αποκαλούσαν τον εαυτό τους «Φούτσηδες». Οι πλειονότητά τους  ζούσε σε χωριά μεταξύ Σιάτιστας, Καστοριάς και Γρεβενών.

Κατά την ανταλλαγή πληθυσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας προκρίθηκε το θρήσκευμα των ανταλλάξιμων έναντι της γλώσσας την οποία μιλούσαν. ΄Ετσι, οι περισσότεροι από τους Βαλαάδες  θεωρήθηκαν ανταλλάξιμοι λόγω του μωαμεθανικού θρησκεύματός τους και μετοίκισαν το 1923 στην Τουρκία, ακόμα και όσοι απ’ αυτούς δέχονταν να βαπτιστούν χριστιανοί προκειμένου να παραμείνουν στα χωριά τους.Το αντίστοιχο συνέβη με τους ορθόδοξους Καππαδόκες, που μετοίκισαν στην Ελλάδα, μολονότι  ήταν στην πλειονότητά τους τουρκόφωνοι. ΄Αλλη παρόμοια περίπτωση είναι η εξαναγκαστική μετοίκιση στην Τουρκία κάποιων ελληνόφωνων  λεγομένων Τουρκοκρητών, πολλοί από τους οποίους ήταν όμως ΄Ελληνες που οι πρόγονοί τους είχαν κάποτε εξισλαμιστεί εκόντες ή άκοντες.

 

Φοίβος Ι. Πιομπίνος    piombinos.com